|
Kadın
yaşamının üçte biri menopozda geçiyor Bu süre
kadının sıkıntılarla uğraştığı, cinselliğin
bittiği sorunlu bir süreç mi? Yoksa her şey
değişebilir mi?
Menopoz ve
Cinsellik konusunda Manisa Celal Bayar
Üniversitesi Kadın ve Doğum uzmanı Doçent Doktor
Selman Laçin şunları söyledi.
Son
yıllarda özellikle gelişmiş ülkelerde menopoz
sonrası kadın sayısının artışı kadınların yüksek
yaşam kalitesi beklentisinin artmasına yol
açmıştır. Günümüzde kadınlar yaşamlarının en az
üçte birini menopozal dönemde geçirmekte,
menopozal kadın oranı toplamı nüfusun beşte birine
ulaşmaktadır.
Günümüzde
cinsellik biyoloji, psikolojik, duygusal ve sosyal
İyilik hali olarak genel sağlıkla birlikte
değerlendirilmelidir. Menopoz dönemi yaşayan
kadınlarda cinselliği etkileyen fiziksel ve
anatomik değişikliklerle birlikte psikolojik bir
adaptasyon süresi de içerir.
Bunlar
partnerin genel fizik ve cinsel sağlığı,
psikolojik durum, sosyokültürel durum ve genel
sağlık problemleri ve bunların tedavileridir.
Kadınların cinsel fonksiyonlarındaki değişiklik
yaşlanmaya mı menopoza mı bağlı olduğunun ayırt
edilmesi gerekir.
Pek
çok toplumda kadınların yaşla birlikte
cinselliğinin belirgin olarak azaldığına dair
inanışların aksine, çalışmalar kadın ve erkeklerin
ileri yaşta dahi cinsel olarak aktif olduğunu
ortaya koymuştur.
Menopozda
sadece östrojen azalması yaşanmaz. Yaşlanma
ovenyan ve adrenal androjen üretimindede azalmaya
yol açar. Bu azalma libido azalması şeklinde
görülür.
Günümüzde
bunu krem ve jel şeklinde kullanılan ve sorunu
gideren tedavi yöntemleri mevucuttur.
Anatomik
olarak vaginal doku işlerliğini yitirerek
kayganlığını kaybeder kuruluk, esneklik azalması,
ilişki sırasında acı ve yanma hissi verir. Cinsel
cevap döngüsünde heyecan fazına ulaşma gecikir,
orgazm kapasitesi azalır. Östrejen azlığı
ürogenital organlarda işlev bozukluğu, duygudurum
bozukluğu ve isteksizliğe yol açar.
Androjen Eksikliğinde Neler
Olur?
Testesteron
kadın cinselliğinde önemli bîr rol oynar. Cinsel
aktiviteye başlama isteği, cinsel uyarana cevap
vermede etkilidir. Libido üzerinde direkt et-kili
iken, duygudurum, enerji ve iyilik hali üzerinde
birinci derecede etkilidir. Tes-testeronun direkt
etkisi vaginal kan akımı ve ıslaklık için de
gereklidir. Testesteron eksikliğinde kadınlar
libido azlığından, açıklanmayan yorgunluktan,
motivasyon eksikliğinden, kişisel iyilik halinin
azalmasından şikâyet ederler ve azalmış biyoaktif
testesteron seviyelerine karşılık yeterli
östrejene sahiptirler. Bir çok çalışmada sadece
testesteron verilmesi ile şikâyetlerde azalma
görülmüştür. Testesteron eksikliği HRT (Hormon
Replasman Tedavisi) alan hastalarda ve cerrahi
menopoza girmiş olan kişilerde beklenen daha
sıktır.
Menopoz
döneminde kadınların bilinen sıkıntıların yanı
sıra cinsel kaynaklı sıkıntılarını da büyük bir
açıklıkla hekimle paylaşmalı daha güzel ve
kaliteli bir yaşam için elbirliği
yapmalıdır.
Kaynak:
Cumhuriyet Bilim Dergisi, Mayıs
2004
|